Czym są pytania Fermiego?
Enrico Fermi - matematyk pochodzący z Włoch i laureat nagrody Nobla lubował się w szacowaniu i obliczaniu różnych dziwnych wielkości. Te problemy zostały nazwane właśnie pytaniami Fermiego (nazywa się tak również te problemy, których Fermi nie wymyślił, a są podobne do tych wyjściowych). Oto przykładowe pytania:
- Jak duży basen należy zbudować, aby pomieścił tyle wody, ile 30-osobowa klasa wypija w ciągu roku?
- Czy wszystkie mrówki ważą więcej, niż wszystkie słonie?
- Ile słów wymawiamy w ciągu swojego życia?
Pytania mogą początkowo powodować lekki zawrót głowy i wydawać się niemożliwymi do obliczenia, ale wbrew pozorom da się znaleźć na nie przybliżone odpowiedzi. Kluczem do tego jest znalezienie odpowiednich danych i dokonanie obliczeń. Gdy takich danych brak, to możemy je oszacować, wykorzystując przy tym rozsądne założenia.
Odpowiedzmy więc na pierwsze z pytań
Dane:
liczba uczniów - 30
ilość dni w roku - 365
osoba z klasy wypija przeciętnie w ciągu dnia 2,5 l wody
Obliczenia:
30x365x2,5 = 27 375 l(dm3) - tyle uczniowie 30-osobowej klasy wypijają w ciągu roku.
Jeśli nasz basen miałby mieć 2 m (20 dm) głębokości, to jego powierzchnia musiałaby wynosić 1368,75 dm2 (27 375/20), czyli 13,6875 m2.
Jeśli teraz założyć, że ma on 2 m szerokości, to okaże się, że musi mieć długość 6,84375 m.
Odpowiedź: Basen zgodny z założeniami ma wymiary (około) 2x2x6,8 metra.
